नवीन यंत्रसामग्रीसाठी अनुदान CLCS TUS योजना

क्रेडिट लिंक्ड भांडवली अनुदान आणि तंत्रज्ञान उन्नती योजना (CLCS-TUS)"

CLCS-TUS योजना ही सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योग मंत्रालय (MSME), भारत सरकार अंतर्गत चालवली जाणारी योजना आहे.

ही योजना सूक्ष्म आणि लघु उद्योगांना (MSEs) नवीन यंत्रसामग्री आणि तंत्रज्ञान अद्ययावत करण्यासाठी भांडवली अनुदान पुरवते.

1. योजनेची उद्दिष्टे

🔹 MSME उद्योगांसाठी तंत्रज्ञान सुधारणा आणि उत्पादकता वाढवणे.

🔹 15% भांडवली अनुदान (₹15 लाखांपर्यंत) देऊन तांत्रिक प्रगतीस मदत करणे.

🔹 जुनी व कालबाह्य यंत्रसामग्री बदलून आधुनिक तंत्रज्ञान स्वीकारण्यास मदत.

🔹 ऊर्जा कार्यक्षम आणि पर्यावरणपूरक तंत्रज्ञानास चालना देणे.

🔹 खादी, ग्रामोद्योग, कोअर (Coir) आणि MSME क्षेत्राचा विकास करणे.

2. योजनेच्या प्रमुख वैशिष्ट्ये

✔ अनुदान रक्कम: 15% सबसिडी (₹15 लाखांपर्यंत).

✔ पात्र कर्ज रक्कम: ₹1 कोटीपर्यंतच्या कर्जासाठी लागू.

✔ पात्र लाभार्थी: नवीन आणि विद्यमान MSEs, तसेच SC/ST आणि महिला उद्योजक.

✔ पात्र खर्च: केवळ नवीन यंत्रसामग्री आणि उपकरणे (दुय्यम किंवा वापरलेली मशीन पात्र नाही).

✔ तंत्रज्ञान उन्नतीकरण: स्वयंक्रमण (automation), नवीन उत्पादन तंत्रज्ञान, गुणवत्ता सुधारणा आणि पॅकेजिंग यंत्रणा यांचा समावेश.

✔ SC/ST उद्योजकांसाठी विशेष तरतूद: 25% भांडवली अनुदान (SCLCSS), जे NSIC द्वारे NSSH (राष्ट्रीय SC/ST हब) अंतर्गत वितरित केले जाते.

3. योजनेचा व्याप्ती आणि पात्रता निकष

3.1 तंत्रज्ञान उन्नती म्हणजे काय?

✔ नवीन किंवा सुधारित तंत्रज्ञानाचा अवलंब करून उत्पादकता वाढवणे.

✔ ऊर्जा कार्यक्षम आणि प्रदूषण कमी करणारी यंत्रसामग्री बसवणे.

✔ मोडलेली व जुनी यंत्रे बदलून आधुनिक यंत्रे बसवणे.

3.2 पात्रता निकष

✔ Udyam Aadhaar नोंदणी असलेले सूक्ष्म व लघु उद्योग (MSEs).

✔ योजनेसाठी पात्र बँका किंवा NBFCs मधून घेतलेले टर्म लोन आवश्यक.

✔ SC/ST, महिला उद्योजक, ईशान्य भारत आणि दुर्गम भागातील उद्योगांना प्राधान्य.

✔ दुय्यम किंवा वापरलेली यंत्रसामग्री पात्र नाही.

4. नोडल बँका आणि वित्तीय संस्था

ही योजना 11 नोडल बँकांमार्फत राबवली जाते, त्यामध्ये:

✅ SIDBI (स्मॉल इंडस्ट्रीज डेव्हलपमेंट बँक ऑफ इंडिया)

✅ NABARD (राष्ट्रीय कृषी आणि ग्रामीण विकास बँक)

✅ SBI, PNB, BOB, BOI, Canara Bank, Indian Bank

✅ TIICL (Tamil Nadu Industrial Investment Corporation)

📌 इतर राष्ट्रीयीकृत बँका MSME मंत्रालयासोबत MoU करून योजना राबवू शकतात.

5. पात्र उद्योग क्षेत्र (51 क्षेत्रे)

✔ अन्न प्रक्रिया आणि पॅकेजिंग

✔ ऑटो घटक आणि अभियांत्रिकी (Engineering Components)

✔ रबर आणि प्लास्टिक उत्पादन

✔ कापड आणि वस्त्र उद्योग

✔ आयटी हार्डवेअर आणि इलेक्ट्रॉनिक्स

✔ चामड्याच्या वस्तू आणि फूटवेअर

✔ कृषी अवजारे आणि साधने

✔ खादी आणि कोअर (Coir) उद्योग

✔ प्रिंटिंग आणि पॅकेजिंग उद्योग

📌 पात्र उद्योगांची संपूर्ण यादी MSME मंत्रालयाच्या संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे.

6. अनुदान गणना आणि मर्यादा

✔ कर्जाच्या 15% सबसिडी उपलब्ध (₹15 लाखांपर्यंत).

✔ खर्चास अपात्र घटक:

❌ उपभोग्य वस्तू (Consumables), साचे, टूल्स.

❌ वाहतूक आणि स्थापना खर्च.

❌ संशोधन आणि प्रदूषण नियंत्रण उपकरणे.

❌ अग्निसुरक्षा प्रणाली आणि ऑफिस फर्निचर.

📌 आयात केलेली यंत्रसामग्री जीएसटी आणि सीमाशुल्कासह पात्र आहे.

7. अर्ज करण्याची प्रक्रिया

📌 स्टेप 1: MSME उद्योजक पात्र बँकेत टर्म लोनसाठी अर्ज करतो.

📌 स्टेप 2: कर्ज मंजूर झाल्यानंतर उद्योजक यंत्रसामग्री खरेदी करतो.

📌 स्टेप 3: बँक सबसिडी अर्ज ऑनलाईन सादर करते (FIFO प्रणाली अनुसार).

📌 स्टेप 4: MSME मंत्रालय तांत्रिक पडताळणी करतो आणि मंजुरी देतो.

📌 स्टेप 5: अनुदानाची रक्कम थेट बँकेला ट्रान्सफर केली जाते, जी कर्जाच्या परतफेडीवर समायोजित केली जाते.

📌 SC/ST उद्योजकांसाठी, SCLCSS योजना अंतर्गत 25% अनुदान उपलब्ध आहे.

8. योजना अंमलबजावणी आणि देखरेख

✔ MSME सचिवांच्या अध्यक्षतेखालील समिती योजनेच्या प्रगतीवर देखरेख ठेवते.

✔ ही योजना 31 मार्च 2025 पर्यंत वैध आहे, त्यानंतर विस्तार केला जाऊ शकतो.

✔ GITA (ग्लोबल इनोव्हेशन अँड टेक्नॉलॉजी अलायन्स) तांत्रिक सुधारणा आणि तंत्रज्ञान यादी अद्यतनित करते.

9. महत्वाच्या अटी

🚨 अनुदान घेतलेल्या उद्योगाने किमान 3 वर्षे चालू रहावे लागेल.

🚨 एका कर्जावर फक्त एकदाच सबसिडी अर्ज करता येईल.

🚨 जर कंपनी कर्जाची परतफेड करण्यात अपयशी ठरली, तर अनुदान रद्द केले जाईल.

🚨 बँक बदलणे एकदाच परवानगीयोग्य आहे.

CLCS-TUS योजना ही MSMEs साठी अत्यंत उपयुक्त आहे, कारण ती त्यांना आधुनिक तंत्रज्ञान स्वीकारण्यास आणि उत्पादनक्षमता वाढविण्यास मदत करते.

✅ ₹15 लाखांपर्यंत अनुदानासह MSMEs ला स्पर्धात्मक बनवण्याची संधी.

✅ तंत्रज्ञान सुधारणा आणि उद्योग विस्तारासाठी उत्तम संधी.

✅ SC/ST आणि महिला उद्योजकांसाठी विशेष प्रोत्साहन योजना.

अधिक माहितीसाठी किंवा या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी आमच्या बिजनेस डॉक्टर सोबत बोला